It Wasn’t Us

10 september 2020

En na het inrichten de stad in! Katharina Grosses installatie It Wasn’t Us was nog te zien in Hamburger Bahnhof en dat is een geestverruimende ervaring: mijn eerste indruk in de grote hal van het voormalige station was die van een neergestort ruimteschip en rondlopend zag ik in de vormen en de bewegingen in de drager een soort overwinningsgodin. Door de overweldigende formaten en de sculpturale vormen waarop de kunstenaar met haar spuitinstallaties aan het werk is geweest maakt het werk een enorme indruk. Als je aan de achterkant de hal uit loopt blijkt dat de installatie zich in de publieke ruimte voortzet op de paden en op de daar doorlopende Rieckhallen die aan het museum zijn toegevoegd. Je zou je kunnen afvragen wat dit nog met schilderkunst te maken heeft, maar de kunstenaar heeft een sculpturaal bijzonder interessante drager ontworpen en met hi-tech methodes uitgevoerd en gebruikt ook de context als drager van haar schilderkunstige acties. Ook die acties maken indruk: met enorme gebaren zijn felle kleuren gespoten waardoor de referentie aan graffiti logisch lijkt. Het zijn alleen geen teksten of tags, maar abstracte halen waarvan het kleurgebruik wel degelijk een schilderkunstig oog doet vermoeden. Je vraagt je af waarom een schilder op dit formaat en met een dergelijke bravoure werk brengt of waarom een instelling dergelijke werken wil brengen. Met een enorm team aan technische ondersteuning en een enorm budget zal het misschien aantonen wat de Duitse natie en Europese cultuur vermogen. Het project moet ver voor het uitbreken van de Corona-crisis zijn aangevangen, want onder de huidige omstandigheden lijkt me een dergelijk gebaar loos te gaan.

Er zit een enorme vaart in

De vloer onder het sculptuur doet ook mee en je kan er gewoon overheen lopen!

Zo strekt het zich uit in de enorme hal.

Ook wit wordt heel goed gebruikt in het geheel!

Modellen werden gescand en vervolgens uit kunststof gesneden met machines

En het resultaat heeft een enorme vaart

Die zich tot buiten de hal uitstrekt. Op de achtergrond de Rieckhallen, op de voorgrond het pad naar de stationshal.

Dit gedeelte links zijn de Rieckhallen waar de tentoonstelling Magical Soup met mediakunst plaats vindt.

En die tentoonstelling Magical Soup is ook de moeite waard, alhoewel ik niet heel veel met mediakunst heb. Bij deze een paar hoogtepunten:

Een mooie video van Dmitry Gutov die aan Tarkovski doet denken: Thaw! De kunstenaar probeert zich voort te bewegen in dooiende sneeuw, refererend aan de dooiperioden in de Russische geschiedenis onder Chroesjtjov en Gorbachev.

Akrit Arunanondchai: Painting with history in a room filled with with people with funny names, een trage maar toch meeslepende video waarin van alles met elkaar in verband wordt gebracht.

Classic Nam June Paik: For I Never Read Wittgenstein (I Never Understood Wittgenstein) – 1997

Anne Imhoff: Untitled, deel van de installatie “‘Faust” in het Duitse paviljoen tijdens de 57e Biënnale van Venetië die ik graag gezien had.

Diana Thater: The Best Outside Is the Inside – 1998 Bomen overdag gefilterd als ware het nacht en bomen’s nachts uitgelicht als ware het dag

Dan was aan het einde van die Rieckhallen ook nog werk uit de verzameling van Friedrich Christian Flick met werk van minimalisten. Ook hier werd mooi werk getoond zoals u hier kunt zien:

Twee grote rechthoekige spiegelende blokken van Isa Genzken tegenover een grote foto van Wolfgang Tillmans

Een bijzonder fraaie Dan Graham: Triangle W/Circular Cut-out – 1989

Donald Judd: Untitled – 1991

Grafisch werk van Bruce Nauman: Help Me Hurt Me – 1975

en Tone Mirror – 1974

Vaste opstelling van Hamburger Bahnhof: Bruce Nauman: Room With My Soul Left Out, Room That Does Not Care – 2010

In het centrum is ook een vierkante ruimte naar beneden met een rooster er boven

De achterkant is gesloten!

Hamburger Bahnhof

The Bay Area: Opening of the new SF MoMA

14 mei 2016

Bij toeval werd vandaag het nieuwe SF MoMA geopend, dat wil zeggen, de nieuwbouw die tegen het alweer oude gedeelte van Botta is aangezet. Dat museum van Botta had ik ook nog niet gezien, in de tijd dat ik er woonde was het museum voor moderne kunst van San Francisco ergens anders gelegen en was het wat mij betreft wat stoffig. Ik was ook erg nieuwsgierig naar het gebouw van Botta toen het geopend werd, maar ben in geen vijfendertig jaar in de VS geweest. Nu deze buitenkans zich voordeed ben ik met mijn perskaart naar de opening gegaan en heb voor de officiele opening rustig rond kunnen lopen. Ik vind het direct mooier en interessanter dan het NY MoMA en het samengaan van oud en nieuw is fantastisch gelukt in een druk bebouwd gedeelte van de stad. De collectie is ook breder dan ik had vermoed door mijn eerdere ervaringen, bij deze een indruk:

Nabij de persingang al direct indrukwekkend werk van Richard Serra

Onder een prachtige tekening van Sol Lewitt wacht het personeel op de crowd

Elsworth Kelly: Colours on a wall en Study for Ormesson beiden van 1950. In zijn tijd in Parijs bestudeerde Kelly stedelijke structuren en ook architecturale details als schoorstenen, viaducten en dergelijke

Robert Smithson: Island of broken concrete – 1969

Robert Smithson: Nonsite (Essen soil and mirrors) – 1969

Eva Hesse: Untitled or Not Yet – 1966

Robert Rauschenberg: White Painting (three panel) – 1951 Rauschenberg onderzocht de minimale vereisten om tot een schilderij te komen. John Cage noemde dit werk enthousiast “vliegvelden voor licht, schaduw en deeltjes” waarbij hij ze zag als ontvankelijke oppervlakken die reageren op de wereld er omheen. Hij zou hierdoor geinspireerd zijn tot zijn stuk 4’33” dat een jaar later in première ging

Clyfford Sill: PH 971 – 1957

Peter Voulkos: Tientos – 1957

Joseph Albers: untitled

Giorgio de Chirico: Les Contrariétés du penseur – 1915

Alexander Calder is goed vertegenwoordigd, zoals hier bij de hippe verticale groenvoorziening

en hier in zijn eigen ruimte

Fantastische presentatie!

Elsworth Kelly wordt gefeatured bij deze opening met ook recenter werk

Prachtige grote ramen in het trappenhuis geven uitzicht op de terassen

Elsworth Kelly: Spectrum I – 1953 en  Spectrum Colours Arranged by Chance – 1951-1953

Robert Ryman: Conduct – 1993

Richard Serra: 1-1-1-1 – 1969 – 1986

Buce Nauman: A Rose Has No Teeth – 1966 Een uitspraak van Wittgenstein. Origineel bedacht als een loden vlak dat aan een boom zou worden vastgemaakt waardoor het in de loop van de tijd in de boom zou verdwijnen.

Jasper Johns: Bridge – 1997

Robert Rauschenberg: Black Painting – 1952-1953 pendant van de witte schilderijen met hier meer nadruk op het oppervlak door onder de verf geplakte kranten

trap in de vide bij de overgang van het oude naar het nieuwe gebouw

Claudy Jongstra: Aarde – 2016

Het terras met cafetaria/restaurant van het museum op halve hoogte

Philip Guston: Nilit – 1977

Sol Lewitt met daarachter een grote Liechtenstein

William Kentridge: Drawing for II Sole 24 Ore (World Walking) – 2007

Michaël Borremans: The Hare – 2005

Doris Salcedo: Untitled – 1998

Raoul de Keijzer: Ice Birds – 2007

Mark Grotjahn: Pink and Yellow Face 808 – 2009

George Condo: Dancing Figures – 2015

Een gigantische balustrade op de bovenste verdieping,

en een monumentale hal als overgang naar het oude gebouw

Van buiten ziet het er zo uit

met aan de straatkant een smalle gevel

Aan de voorkant, uitkijkend op een plein het oude gebouw van Botta met daarachter de stralende nieuwbouw

Dan nog even naar de Yerba Buena Centre om een politieke tentoonstelling te zien

met o.a. werk van artiestencollectief Culture Strike: goedkoop, gemakkelijk en effectief

En een mooie installatie van Jorge Oteiro-Pallos: Old United Sates Mint – 2016 Dit in het kader van Slow Dialogues, Time Space and Scale van het uit Nederland afkomstige Slow Research Lab

Deze architecturale vormen zijn gegoten van materiaal dat zich in meer dan een eeuw heeft vastgezet op de schoorstenen van de SF-Mint, een overblijfsel van de California Gold Rush

Buiten voor het Jewish Contemporary Museum werken Latino’s aan een grote muurschildering

En in dat museum is een tentoonstelling over een van mijn helden: concertpromotor Bill Graham, die aan het roer stond van meer dan één groot event in de roerige jaren zestig. Dit is een heel vroege concertaffiche

Live at Fillmore East van de Allman Brothers Band is een van mijn meest favoriete rockplaten. Dit is de gitaar die Duane Allman, de snel na het concert verongelukte briljante gitarist van de band, bespeelde op die plaat. Filmore East was de oostkusttak van Fillmore West in San Francisco, een beroemde Ballroom waar veel Westcoastgroepen optraden. Beiden werden gerund door Bill Graham wiens herkenbare stem op veel concertopnamen te horen is in aankondigingen en en pogingen tot crowd-control.

De musea zijn dicht, maar na 17.00 u kan ik nog naar het Guggenheimfiliaal dat recent geopend is naast het nieuwe museum:

De handelaren voor de tempel als het ware die ook een graantje willen mee pikken: werk van Jasper Johns, Cy Twombly

en een groot werk van Bruce Nauman

Waarvan ook een weggevertje op papier te krijgen is.

Thuis gekomen klopt de politiek weer aan!

SF MoMA

Yerba Buena Centre of the Arts

The Contemporary Jewish Museum

Bonnefanten

3 december 2014

Vandaag op bezoek in het zuiden en van de gelegenheid ook maar gebruikt gemaakt het Bonnefanten te bezoeken. Naast het werk van Aline Thomassen (waarover elders meer) was er nog veel meer te zien binnen de tentoonstelling Beating Around the Bush # 4, dit “is het tentoonstellingsprogramma waarmee het Bonnefantenmuseum in 2014 op onderzoekende wijze zijn collectie presenteert. In vier episodes zullen zowel de vaste waarden als de ‘stille reserve’ van de collectie in een dialoog gebracht worden met nieuwe en voorgestelde aankopen. Daarnaast zullen interventies in de vorm van kleine solopresentaties functioneren als spiegels waarin nieuwe inhoudelijke inzichten en perspectieven zich kunnen aandienen. Iedere episode heeft een andere thematische invalshoek waarbij de afzonderlijke kunstenaarspraktijken en de museumverzameling als geheel met omtrekkende bewegingen worden verkend.”
Voorwaar een interessant concept dat een beetje doet denken aan wat Rudi Fuchs in zijn Haagse tijd in het Gemeentemuseum liet zien. Het levert in ieder geval veel kijkplezier op en elke keer weer wel een verrassing:

IMG_6989

De torenkoepel is bewerkt door Sol Lewit (Wall Drawing # 801 – Spiral) wat een hallucinerend effect geeft

IMG_6992

En ook wel associaties met Italiaanse kerken oplevert

IMG_6994

Zachary Drucker en Rhys Ernst voeren het project Relationship uit en documenteren dat met een visueel dagboek van 2008 t/m 2013. In die periode ondergaan beiden een hormoonbehandeling om geslachtsverandering te bewerkstelligen, waardoor de vrouw een man en de man een vrouw wordt.

IMG_6997

De foto’s van Lara Gasparotti vond ik echt gaaf: op de muur geplakt, ingelijst, partieel afgedrukt: mooie presentatie, goede foto’s!

IMG_6999

Fransz West: Pass-Stücke

IMG_7002

En zo ga je daar mee om!

 

IMG_7001

Zaaloverzicht met Franz West (ligbank) en Paul Chan (Sade for Sade’s Sake)

IMG_7003

Een schilderperformance ( The Possibillities of Purple – 2013 ) van Adrian Ghenie en Navid Nuur

IMG_7007

waarvan dit het gevolg is

IMG_7004

Bruce Nauman: Hand Puppett – 1990

IMG_7009

Jutta Koether: Bar at….(Taverne du Passage) – 2013

IMG_7012

Lara Schnittger: Helper’s Little Mother – 2014

IMG_7014

Lara Schnittger: Helper’s Little Mother – 2014

IMG_7016

Marlene Dumas: The Internalizers – Ingehouden woede – 1982

IMG_7018

Oude Tuymans, altijd goed: Luc Tuymans – Belly – 1996

IMG_7020

Luc Tuymans: The Nose – 1993

IMG_7022

Luc Tuymans – Blessing – 1996

IMG_7024

Hadassah Emmerich: On Black II – 2008

Bonnefantenmuseum