Sinterklaas is niet bang

14 april 2019

Na de opening van “Top Floor” in het Gemeentemuseum volgde gisteren de tentoonstelling van Marcel van Eeden in galerie Maurits van de Laar. Onder de titel “Sinterklaas is niet bang” (tekst afkomstig van een van zijn tekeningen) vieren de kunstenaar en de galeriehouder dat zij vijfentwintig jaar samen werken. In de tentoonstelling zijn tekeningen opgenomen uit diverse perioden van die samenwerking en het is voor Haagse afficionado’s, die enthousiast op de opening af kwamen, een feest van herkenning en een sentimental journey door de tijd dat van Eeden nog niet bestond en met de figuren die hij daar inmiddels in projecteert.
Er is ook recent werk te zien, zo hangt de prachtige serie “Alligator Patrol” prominent op de achterwand. Gemaakt naar aanleiding van Thomas Pynchon’s “V” waarin een Alligator Patrol de New Yorkse riolen doorkruist op zoek naar alligators die zich daarin zouden voortplanten levert het een nog bescheiden maar erg sterke serie tekeningen op die veel van van Eeden’s manier van werken bevatten. Het is fijn om te merken dat een kunstenaar die inmiddels in de eredivisie speelt de band me zijn eerste galerie en de achterban die hij in zijn begin tijd opbouwde nog steeds waardeert. De tentoonstelling is een maand te zien.

Voor een gelegenheid gemaakt, krijt op schoolbord!

De bovenste serie (er waren er meer) vond ik prachtig: monochromen met een op een vooroorlogse typemachine getypt velletje papier waarop titel, auteur en verschijningsdatum van het boek stonden. Mooie bandjes!

Werk uit de beginperiode tijdens zijn eindexamen en de eerste show bij Maurits van de Laar. Gevat in de kenmerkende stalen lijstjes

Een bruikleen van Brouwn-bewonderaar Philip Akkerman

Van Eeden was altijd gefascineerd door het Atomium in Brussel

Alligator Patrol, de hele serie.

En in detail

en nog meer detail!

Deze etalage is ook een erg sterk staaltje tekenkunst

Ook dit is al wat ouder werk

En vlak voordat ik weg moest werd de tentoonstelling officieel geopend door Maurits van de Laar

Galerie Maurits van de Laar

 

Advertenties

Top Floor

12 april 2019

Het Gemeentemuseum komt opeens met een tentoonstelling om de collectie in het zonnetje te zetten. Daartoe nodigde het museum van oorsprong Haagse kunstenaars uit met wat andere landelijk of internationaal bekende mensen om hun activiteiten in samenhang te tonen met hun keuze uit het museum. Het geheel mondt uit in een bijzonder aardige tentoonstelling die laat zien dat niet alleen blockbusters nodig zijn om het museum naar behoren te laten functioneren. Met die bezoekersaantallen zit het straks toch wel goed na die vermaledijde naamsverandering (die overigens nog even flink in het zonnetje werd gezet tijdens de openingstoespraak).
De genodigde curatoren zijn Jennifer Tee, Berlinde de Bruyckere, Tjebbe Beekman, Jan Taminiau, Marcel van Eeden, Philip Akkerman en Erik Kessels. Zij hebben een gevarieerd geheel samengesteld waarin soms ook eigen werk en soms alleen de museumcollectie figureert, bij deze een indruk:

Philip Akkerman’s werk is niet aanwezig in zijn presentatie, maar persoonlijk verlevendigt hij de opening met diepe bassen en hardcore disco!

Bij Marcel van Eeden staat het tekenen centraal met hier materiaaloefeningen van Paul Citroen die actief was in de Vorkurs van Bauhaus

De basis van het tekenen brengt mooie resultaten voort!

Een serie tekeningen van van Eeden ontbreekt niet, deze is uit een publicatie die hij vorig jaar in opdracht maakte. Hierin komt zijn oude zwierige Haagse stijl even terug om de hoek kijken.

Ook Nederlandse lesboeken van Citroen zijn te zien

Modeontwerper Jan Taminiau heeft de grootste ruimte ter beschikking en maakt daar theatraal gebruik van met eigen ontwerpen en textielproeven in combinatie met artefacten uit de collectie van het museum.

De ruimte van Berlinde de Bruyckere vind ik erg mooi, met werk van Richard Long

Een imposant werk van haarzelf

en het werk van Lee Bontecou, aan wie het museum eerder een solotentoonstelling wijdde. De Bruyckere kene het werk uit de V.S. waar de verwerking van textiel haar opviel en inspireerde.

Erik Kessels richtte een zal in met 19e-eeuwers. Voor elk werk legde hij een mat op de vloer met een inspiratie-tekst, om de bezoeker beter te laten kijken. Beetje flauw geheel vind ik het eerlijk gezegd.

Tjebbe Beekman ontwikkelt zich snel met hallucinante schilderijen waarin allerlei invloeden verwerkt zijn.

Zo is het werk van Isda Genzken belangrijk voor hem

En een priemend zelfportret van Max Beckman

Bij de ruimte van Philip Akkerman belanden we in het jaar 1913, hier een verrassende Mondriaan

Een futuristisch schilderij van Russolo

Een prachtige foto van ik weet niet wie

En deze kan ik ook niet plaatsen, maar de band met het werk van Akkerman lijkt me evident.

Een kunstenaarsslaapkamer uit de stijlkamers

met een mij onbekend schilderij van een vermoeid achterover leunend heerschap

Jennifer Tee heeft een mooie lichte ruimte met daarin eigen werk, dat van vrienden en dingen uit het museum

waarvan de donkere camera-achtige sculpturen me nogal aanspraken

Gemeentemuseum

Duel

9 april 2019

Op de sociale media had ik gezien dat Lucius Pax samen met Marina Heuvelman in de WTC-Art Gallery exposeert. De kunstenaars hebben nogal contrasterend werk in de aanbieding en aangezien ik Lucius pax een intrigerende kunstenaar vind ben ik even op bezoek gegaan in de Beatrixlaan. De omgeving is 21e eeuws, het WTC is een modern gebouw met alle gemakken voor de hedendaagse kantoorbediende. Op een etage is een ruimte bestemd voor moderne kunst, ook die ruimte contrasteert aanzienlijk met het werk van Lucius Pax (overigens een pseudoniem, iets met het licht en de vrede in een gelukkige jeugd neem ik aan). Marina Heuvelman spoort meer met de architectuur, ware het niet dat alle subtiliteiten in haar werk een beetje verloren gaan in de belabberde lichtsituatie. In de white-spaces zijn felle spotjes opgehangen die het werk bepaald geen goed doen. Het abstract-geometrische werk van Heuvelman ziet er interessant uit, maar ik zou het graag in een andere omgeving zien.
Lucius Pax toont herinneringen aan zijn jeugd in Duitsland waarin de Duitse cultuur indruk op de jonge kunstenaar maakte. We zien taferelen die ook uit mijn jeugd zouden kunnen komen en beelden uit krimi’s die al sinds de vijftiger jaren niet veranderd zijn. De schilderstijl van Pax is redelijk naief wat mooi past bij de sentimenten die hij wil weergeven: alsof hij een schetsboek uit zijn jeugd opent. Wat ook goed past zijn de teksten die op losse stroken papier zijn geschilderd en in de beelden zijn geplakt, als geluidsflarden die tussen de beelden zwevend klinken als een echo uit het verleden.

Lucius Pax: Zwölf kleine Gemälde – 2018

Lucius Pax: Zwölf kleine Gemälde – 2018 (detail: Zweigerecht)

Marina Heuvelman: Three sought after

Lucius Pax: Was ist hier los?

Lucius Pax: 3 2 1

Marina Heuvelman: Assembly 2 – 2018

Marina Heuvelman: Assembly 1 – 2018

Lucius Pax: Sie Sie und Sie…

WTC Den Haag Art Gallery

ANTHROPOCOSMOS

29 maart 2019

PARTS Project stuurde vorige week nog een bericht rond waarin stond dat de tentoonstelling met werk van de Roemeense kunstenaar Paul Neagu werd verlengd. Ik was nog niet in de gelegenheid die te bezoeken en besloot alsnog te gaan kijken. Kijken is eigenlijk niet genoeg in het geval van Neagu, want hij propageerde een kunst waarmee alle zintuigen zouden worden aangesproken. In 1969 publiceerde de kunstenaar zijn Palpable Art manifesto (Manifest over tastbare kunst) waarin hij puur visuele kunst “gedegenereerd, gedegradeerd en overbodig” noemde. In zijn tentoonstelling “Art in a Dark Room” in Edinburgh waarin hij dit manifesto publiceerde waren alle muren zwart geschilderd. Luidsprekers lieten abstracte geluiden horen en van de plafonds hingen dozen: bezoekers werden uitgenodigd te voelen, ze te openen en ermee te spelen. In zijn eerste Londonse tentoonstelling hing een zware, zoete geur die veroorzaakt werd door zijn “Cakeman”, een sculptuur, opgebouwd uit wafels die samengehouden werden door slagroom. Deze sculptuur werd uitgedeeld aan bezoekers waarvan ieder een gedeelte met een persoonlijke opmerking ontving. Ze werden uitgenodigd het stuk ter plekke te nuttigen.
Een interessante kunstenaar dus die aansloot bij de praktijk van andere interessante conceptuele kunstenaars. Na zich in Engeland te hebben gevestigd zou hij ook aan diverse gerenommeerde Engelse instituten les geven en een belangrijke invloed hebben op hedendaagse kunstenaars als Anthony Gormley, Anish Kapoor en Rachel Whiteread.
De tentoonstelling bij PARTS Project is de moeite waard en sommige werken vind ik uitgesproken goed. Het interdisciplinaire karakter is indrukwekkend: begonnen als schilder is hij al snel met collage-achtig werk en sculptuur bezig en zodra zijn manifest uit is zijn ook zijn performances bijzonder sterk. De band met YBA is overduidelijk en het is dan ook terecht dat deze kunstenaar aandacht krijgt. Bij deze een indruk:

 

Straat performance: Collecting Merits – Street perfromance Bucharest – 1968

Actie die waarschijnlijk een voorloper is van “Cakeman”

Anthropocosmos (Open Sky) – 1995 – 2000

Performance: Gradually goïng Tornado – 1974

Gradually goïng Tornado – 1974

“Ramp”, een performance die op diverse locaties werd uitgevoerd.

Invloeden van traditionele ambachten zijn ook terug te herkennen, zoals in dit schilderij

The Man – 100 Cells – 1969

Human – 54 cells – 1972

Impulse and Vector – undated

Plato’s Monk (The Palpable Cakeman) – 1970 – 2002

Anthropocosmos within Hyphen – 1978

Je zou zeggen Richard Deacon, maar het is echt Paul Neagu: Wall Hyphen – 1983 – 1984

Human hands, human feet – 1972

The Cake Man – 1972

Vlnr: Full Moon Hyphen, Arguments Hyphen, Orange Deck, resp: 1988, 1975-1980, 1985

Full Moon Hyphen – 1984

Parts Project

Hoogtij

16 maart 2019

Gisteren vond dus ook Hoogtij plaats en naast de installatie van Frans van Lent heb ik nog wat andere locaties bezocht, bij deze wat indrukken:

Bij Dürst Britt & Mayhew laat Alex Farrar werk zien. Ik zag het al bij Art Rotterdam, maar was ook nieuwsgierig naar wat het in een andere situatie doet: veel bezoekers en die kleine stronkjes zorgen wel voor een dramatisch perspectief!

De sweat-paintings werken beter met wat ruimte er om heen.

De grafische werken blijven intrigeren…

Maar vooral die stronkjes….

Jaring voor een sweat-painting waarachter het spieraam te zien was

In de voorruimte toont Ralph de Jongh werken in gefabriceerde lijsten

Presentatie is wel een dingetje bij de kunstenaar…, maar het werkt wel wat hij doet!

Dan: galerie Sophie bestaat 10 jaar en dat wordt gevierd met werkers uit het pand: ontwerpers, fotografen, architecten etc. Hier foto-collages van Julia Loosjes

Over dat broedplaatsstempel is wel wat discussie, ook bij de gemeente. Dat verhinderde Robert van Asten (wethouder) niet om  de tentoonstelling te openen, hier is hij in gesprek met galeriehouder David van der Steen

Werk van Anik ten Have …

en Paul Wezenberg (feat. Dutchmen) laten zien dat de broedplaats broeit!

Info over dit werk ben ik kwijt helaas!

En Bob van Dijk is ook weer van de partij!

Vervolgens in Billytown foto’s met moderne architectuur en uit zee opdoemende rotsen…

Terwijl tegen architectuur-elementen nonchalant prachtige motoren staan geparkeerd

De foto’s en hun onderwerpen zijn vrij spectaculair, maar wie wat gedaan heeft in “Object continues to do whatever it has been doïng” is niet helemaal duidelijk in de tentoonstelling van Marius Quee, Elise van Mourik en Jan Kempenaers.

In The Kitchen de jongere garde, dit doet wel denken aan Sponge Bob Squeare pants e.d.

LUCA stelt ten toon, een samenwerking van Susan Kooi en Karen Huang

The choice of a new generation

Dope!

Em tot slot mòest ik nog even bij de Spanjaardshof langs voor het werk van good old John McKellar die oud en nieuw werk liet zien. Hier met een panorama van zijn woon/atelieromgeving en het interieur daarvan

het interieur stond me het meeste aan, alhoewel ik die lucht boven de Sweelinckstraat ook wel heftig vond.

De keramische verwerking van John’s thema’s zij ook heel aandoenlijk

En zo’n oud schilderij over Den Haag mag er ook zijn.

Maar dit is ècht uit het leven gegrepen!

Hoogtij # 56

 

Het Binnenhuis

15 maart 2019

Gisterenavond en vanavond vond in …ism project space een gebeuren plaats onder de naam Het Binnenhuis, een performatieve installatie. De veroorzaker van dit gebeuren is Frans van Lent die door de initiators van …ism is uitgenodigd iets te doen tijdens Hoogtij. Vandaag was ik aanwezig en ik vond het een nieuwe indrukwekkende poging van Frans van Lent publiek en privé te vermengen tot een bijna Beckettiaanse situatie. Na de Unnoticed Art festivals en The Parallel Show is dit een vrij ambitieuze poging om het spanningsveld verder te onderzoeken waarbij de kunstenaar dankbaar en bijzonder effectief gebruik maakte van de mogelijkheden die het huis waar zich dit alles afspeelde biedt. Hulde aan het steeds interessanter wordende  …ism voor hun gastvrijheid die dit gebeuren mogelijk maakte!

In het huis werden situaties gecreëerd door veertien performers waarbij de kunstenaar zelf een spilfunctie vervulde: in een binnenplaatsje centraal in het gebouw ontving hij de feedback op de installatie wat een fraai beeld opleverde dat naadloos in het geheel paste. Dat geheel bestond dus uit een aantal situaties die ik door het gebouw lopend tegen kwam: in de huiskamer zaten een man en een vrouw voorovergebogen over een eettafel de krant van de dag tot in detail te bediscussiëren. Links daar tegenover is de keuken waar zich twee dames bevonden. De ene kwam direct naar me toe om drinken en een zoetigheid aan te bieden en de tweede stond wat gedeprimeerd uit het raam te kijken. Op de sofa zat een vrouw te lezen, “De verveling” van Alberto Moravia. Aan de andere kant van een eerste binnenplaatsje, tegenover de keuken, bevond zich een gang met toilet en kasten. Hier stonden drie heren te wachten op een manier die er behoorlijk verveeld uit zag, zoals je op je beurt wacht lijkt mij.
Doorlopend zag ik twee gesloten ruimtes (de badkamer en de kinderkamer) en stuitte links afslaand op het binnenplaatsje op een telefonerende man, de kunstenaar zelf. Het leek een permanente situatie en het beeld is bijna een cliché: de bezoeker die zich terug trekt om zich telefonisch in zijn eigen bubble te begeven. Alleen ìs deze situatie zijn bubble, een mooie paradox en een beeld dat sowieso te denken geeft. Als ik dan verder ging kwam ik in een slaapkamer waar op het dubbele bed een man en een vrouw een fotoalbum zaten te bekijken en te becommentariëren, wel zachtjes, wat de intimiteit van de ruimte benadrukte, maar wat het onmogelijk maakte om te verstaan wat gezegd werd. Langzaam liep ik weer terug, bij de wc zag ik aan de overkant van het eerste binnenplaatsje de dames in de keuken heen en weer lopen, ook al weer zo’n mooi beeld wat een element van voyeurisme versterkte dat het geheel toch al bevat. In de huiskamer aangekomen nam ik zelf een minuut of tien plaats op een van de stoelen om het geheel nog even tot me door te laten dringen. Uit de keuken hoorde ik met enige regelmaat “wat heb je een mooie trui aan” en een even cliché-antwoord. De titel van het boek van Moravia kwam bij me naar boven, zou het een sleutel zijn? Ik moet het maar weer een keer lezen of de film er van gaan zien.

Onder de indruk kwam ik weer bij de entrée waar de initiatoren van …ism me hadden ontvangen om me “op mijn gemak te stellen” zoals zij dat noemden. Ik was op mijn gemak, maar door de installatie was ik toch bevangen geraakt door een wat drukkend gevoel, een existentialistische twijfel…..

Ondanks het verzoek niet te fotograferen heb ik toch drie plaatjes gemaakt die ik hier met de vriendelijke toestemming van de kunstenaar laat zien:

De slaapkamer

Aan de telefoon…

Doorkijkje naar de keuken

… ism project space

Continuous Diversity

11 maart 2019

Totaal vergeten in een wat chaotische week (sorry guys!): de mooi uitgewogen tentoonstelling die Marcel Wesdorp maakte bij galerie Helder in Den Haag. Wesdorp nodigde wat Rotterdamse collega’s uit met hem de ruimte van galerie Helder te vullen. Het werk van de curator zelf zijn digitale landschappen die hij zorgvuldig componeert en dan prachtig in grijzen afdrukt. Dat geeft een bepaalde ingehouden sfeer aan het werk en de kunstenaars die hij uitnodigde zijn in die sfeer aan hem verwant. Alleen de reliëfs van Ron van der Ende zou je in formele zin als een mooi contrapunt kunnen zien en het werk versterkt daardoor het geheel. Het werk van Robin Kolleman, Gerco de Ruijter en Rob Verf ogen even ingetogen als dat van Wesdorp. Rob Verf schildert in grijzen MRI-scans van de maatschappij. Ik vroeg me af of het ook geen foto’s waren, maar het werk is mooi geschilderd: een effectief contrast met het werk van Wesdorp, ook al door het urbane karakter. Robin Kolleman heeft wit 3-D werk in een lijn door de galerie geplaatst, het verbandmateriaal waarvan het is gemaakt geeft het een mooi schilderachtig karakter met het mooie licht dat de galerie in scheen.
Gerco de Ruijter laat ook abstracte landschappen zien: vanuit de lucht geschoten, waardoor abstracte composities het resultaat zijn. De blik is die van een schilder, maar het resultaat is een foto. Dat brengt me bij Ron van der Ende, die ik persoonlijk eigenlijk ook als schilder zie. De reliëfs die hij maakt zijn van sloophout gemaakt die hij op kleur selecteert en vervolgens gebruikt om zijn beelden te componeren. Zelfs de meest subtiele lichteffecten maakt hij met een stukje sloophout dat nèt in de juiste kleur is overgebleven. De reliëfs zitten ook precies tussen het 3-D werk van Kolleman en de platte werken van de drie anderen, je zou het geheel een overdenking van de schilderkunst kunnen noemen.

Robin Kolleman: Ming, het werk mag dus worden aangeraakt (met handschoentjes!)

De heren galeriehouders heten het publiek welkom en Frey Feriyanto zal dan de een openingstoespraak houden.

Waarna Frank de tentoonstelling voor geopend verklaart. Links op een rijtje kunstenaars uit de tentoonstelling vlnr Robin Kolleman, Ron van der Ende, Marcel Wesdorp en voor het werk “Veneer” van Ron van der EndeGerco de Ruijter.

Gerco de Ruijter: Undiscover # 1

Marcel Wesdorp: 804.7023134 -119.7020505 0 (clouds)

Overzicht van de galerie met op de voorgrond van Robin Kolleman: Twistgesprek

Gerco de Ruijter: Pumpkins

Ron van der Ende: Black Ark

Marcel Wesdorp: Clouds (niet door meteorologische omstandigheden, maar door de kunstenaar gecomponeerd)

Rob Verf: MRI-scan of society 1 (series New York).

Galerie Helder